De laatste 5 jaar hadden we met 5 bewindspersonen te maken die gemiddeld 13 maanden in functie waren. VROM/WWI heeft het karakter van een duiventil. Dat dit de volkshuisvesting schaadt behoeft geen betoog.

Komen en gaan van bewindspersonen -  belang van WSW-borging – hypotheekrenteaftrek en woningmarkt – personeelsfeest 10 – jarig bestaan

14 maanden en 2 dagen
Aanstaande vrijdag, 16 december, wordt minister Donner, na 14 maanden en 2 dagen de volkshuisvesting te hebben bestierd, benoemd tot onderkoning van Nederland. In mijn loopbaan heb ik met 13 staatssecretarissen en ministers voor bouwen en wonen te maken gehad. Alleen minister Kamp zat er zo kort (4 maanden en 22 dagen) dat ik met hem nimmer om tafel zat. Deze 13 bewindspersonen bekleedden gemiddeld slechts 27 maanden het ambt. Veel en veel te kort. En dan te bedenken dat bestuurlijk zwaargewicht Enneüs Heerma met 84 maanden en 25 dagen het gemiddelde nog flink omhoog trekt. De laatste 5 jaar hadden we met 5 bewindspersonen te maken die gemiddeld 13 maanden in functie waren. VROM/WWI heeft het karakter van een duiventil. Dat dit de volkshuisvesting schaadt behoeft geen betoog.

Schuldencrisis
Wat heeft de eurocrisis voor effect op woningcorporaties? Carel van Eykelenburg, voorzitter van de Raad van Bestuur van de Bank Nederlandse Gemeenten, schuift deze week aan bij het bestuurdersplatform van De Vernieuwde Stad. Als het gaat om de financierbaarheid van woningcorporaties ziet hij niet of nauwelijks donkere wolken. Voorwaarde is dat de WSW-borging intact blijft. Als hieraan wordt gemorreld, zoals enkele corporaties onder de vlag van ‘brutering 2.0’ bepleiten, voorspelt hij dat de rente die corporaties moeten betalen sterk gaat oplopen.

Toegang tot de kapitaalmarkt tegen een redelijke prijs, is voor corporaties essentieel. Met nog 15 andere landen zit Nederland met een triple A-status in de mondiale financiële kopgroep. Wat betekent een eventuele lagere rating van de Staat der Nederlanden voor de hoogte van onze rente? Met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid verliest het WSW de triple-A bij een downgrade van Nederland. In het kielzog verliezen de BNG en de Waterschapsbank één van hun drie A’s. Voor de absolute hoogte van de rente maakt het niet zo veel uit, omdat dan iedereen een lagere rating heeft. Op de financiële markten blijft onzekerheid troef. Er is een stijgende trend van hogere opslagen, vooral voor financiering met een lange looptijd. Tegen het decor van de crisis wordt de rente laag gehouden. De rente gaat pas stijgen als de economie weer gaat groeien. Wat de rente betreft, profiteren de corporaties van de crisis. Voorwaarde is wel dat onze leningen geborgd blijven.

Hervorming woningmarkt
De huidige crisis is vooral een schuldencrisis. Ook naar de Nederlandse schulden wordt met argusogen gekeken. De hoge hypotheekschuld van de Nederlandse huizenbezitter weegt mee bij onze kredietwaardigheid. Dat we volgend jaar meer moeten bezuinigen lijkt onafwendbaar. Een bedrag van 5 miljard euro wordt genoemd. Ik verwacht dat het taboe op het beperken van de aftrek van hypotheekrente verdwijnt. De prikkel om schulden te maken wordt ingeruild voor die om af te lossen. Hiermee worden twee vliegen in één klap geslagen: afbouw van schulden en bezuinigingen. Ingrijpende veranderingen op de woningmarkt worden altijd ingegeven door ontwikkelingen van buiten. Het is bijvoorbeeld de vraag of zonder de afspraak in het kader van het Verdrag van Maastricht om de staatsschuld terug te dringen de brutering was doorgevoerd. De subsidies die corporaties van het Rijk tegoed hadden telden immers als schuld mee en het Rijk had er alle belang bij om hiervan af te komen. Wellicht brengt de huidige schuldencrisis zaken in beweging die in beton leken te zijn gegoten. Het is te hopen dat de schuldencrisis noopt tot beperking van de aftrek van hypotheekrente en dat dit de weg vrijmaakt voor de noodzakelijke hervorming van de woningmarkt.

Feest
Afgelopen vrijdag vierden we met een groot personeelsfeest ons 10-jarig bestaan. Het stond in het teken van: ‘samen slimmer’. Het eerste personeelsfeest markeerde onze fusie en vond plaats op de historische datum: ‘nine eleven’. Het feest werd door de gebeurtenissen in de VS een drama en staat in mijn geheugen gegrift. Dit keer is het gelukkig alleen maar feest. Ik geniet van de vele collega’s. Een aantal gaat het podium op voor een bijzondere ‘catwalk’. Het hoogtepunt is de afsluiting van het feest. Solisten en een flink koor van medewerkers van de Alliantie zingen bekende meezingers. Wat een verborgen talent en wat een passie!

Jim Schuyt (5 – 9 december 2011)